*ସି ଡବ୍ଲ୍ୟୁ.ସି (CWC) ନୂଆପଡ଼ାର ସଫଳ ୩ ବର୍ଷର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ; ୧,୭୮୦ ଶିଶୁ ସୁରକ୍ଷା ମାମଲାର ସମାଧାନନୂଆପଡ଼ା ଓଡ଼ିଶା*
*ନୂଆପଡା(ମିଖାଏଲ ନନ୍ଦ)
ତା-୨୮-୦୫
ଜିଲ୍ଲା ଶିଶୁ ମଙ୍ଗଳ ସମିତି (CWC), ନୂଆପଡ଼ା ଏହାର ବୈଧାନିକ ତିନି ବର୍ଷର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସଫଳତାର ସହ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଛି। ଶିଶୁ ପ୍ରଶାସନ, ଆଇନଗତ ପୁନର୍ବାସ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗ ମଧ୍ୟରେ ସମନ୍ୱୟ ରକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଏକ ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଜୁଭେନାଇଲ ଜଷ୍ଟିସ (ଶିଶୁମାନଙ୍କ ଯତ୍ନ ଓ ସୁରକ୍ଷା) ଆଇନ ଅଧୀନରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ଏହି ସମିତି ଏହାର ୩ ବର୍ଷର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ମଧ୍ୟରେ ଯତ୍ନ ଓ ସୁରକ୍ଷା ଆବଶ୍ୟକ କରୁଥିବା (CNCP) ସମୁଦାୟ ୧,୭୮୦ ଶିଶୁ ମାମଲାର ସମାଧାନ କରିଛି।କେବଳ ଏହାର ଶେଷ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ବର୍ଷରେ, ସି.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ.ସି ସଫଳତାର ସହ ୧,୧୨୪ ଟି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମାମଲାର ପରିଚାଳନା କରିଛି। ଶେଷ ବର୍ଷର ମାମଲାଗୁଡ଼ିକର ବର୍ଗୀକରଣ ଏବଂ ସାମାଜିକ-ଆଇନଗତ ପଦକ୍ଷେପଗୁଡ଼ିକର ବିବରଣୀ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା:ଅବହେଳିତ ଏବଂ ଅଶାନ୍ତ ପରିବାର: ୬୯୯ ଶିଶୁଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କରାଯାଇଛି କିମ୍ବା ସହାୟତା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି।ପିତାମାତା ବିହୀନ ଶିଶୁ: ୧୩୮ ଶିଶୁଙ୍କୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ କିମ୍ବା ବିକଳ୍ପ ଯତ୍ନ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇଛି।ନିଖୋଜ ଏବଂ ଉଦ୍ଧାର/ମିଳିଥିବା ଶିଶୁ: ୩୮ ଶିଶୁଙ୍କୁ ସଫଳତାର ସହ ଚିହ୍ନଟ କରାଯାଇ ଆଇନଗତ ପ୍ରକ୍ରିୟାଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି।ପୋକ୍ସୋ (POCSO) ଆଇନ ମାମଲା: ୩୫ ଟି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ମାମଲାକୁ ପୁନର୍ବାସ ଏବଂ ଆଇନଗତ ସହାୟତା ପାଇଁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରାଯାଇଛି।ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦୁର୍ବଳ ଶ୍ରେଣୀର ଶିଶୁ: ୧୦୯ ଶିଶୁଙ୍କୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଆଶ୍ରୟ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି କିମ୍ବା ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଛି।ଅଗ୍ରଣୀ ପୁନର୍ବାସ ଏବଂ ସାମୁଦାୟିକ ସେବାସମିତି ଶିଶୁମାନଙ୍କୁ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ରଖିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ପରିବାର ଭିତ୍ତିକ ବିକଳ୍ପ ଯତ୍ନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ ବିଶେଷ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଛି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଅସହାୟ ଶିଶୁମାନେ ଆଶ୍ରୟ ଗୃହରୁ ଏକ ସୁସ୍ଥ ପାରିବାରିକ ପରିବେଶକୁ ଫେରିପାରିବେ। ଏହି ସଫଳତାର ମୁଖ୍ୟ ବିନ୍ଦୁଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:୮୦ ରୁ ଅଧିକ ଶିଶୁଙ୍କୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଆଶ୍ରୟ ଗୃହରୁ ସଫଳତାର ସହ ମୁକ୍ତ କରାଯାଇ (De-institutionalised) ସମାଜର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ରୋତରେ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି।ରାଜ୍ୟର ପ୍ରମୁଖ ‘ଯଶୋଦା ଯୋଜନା’ ଅଧୀନରେ ପ୍ରାୟ ୨୦୦ ଶିଶୁଙ୍କୁ ପୁନଃ-ନାମଲେଖା କରାଯାଇ ସହାୟତା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି।୧୭୨ ଶିଶୁଙ୍କ ପାଇଁ ଆର୍ଥିକ ଏବଂ ଶିକ୍ଷାଗତ ପ୍ରାୟୋଜକତା (Sponsorship) ସୁନିଶ୍ଚିତ କରାଯାଇଛି।ଆଇନଗତ ପୋଷ୍ୟ ସନ୍ତାନ ଗ୍ରହଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା: ସମୁଦାୟ ୪ ଟି ଶିଶୁଙ୍କୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବେ ସମିତି ନିକଟରେ ସମର୍ପଣ (Surrender) କରାଯାଇଥିଲା। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୨ ଜଣ ଶିଶୁଙ୍କୁ ଆଇନଗତ ଭାବେ ପୋଷ୍ୟ ସନ୍ତାନ ଗ୍ରହଣ ପାଇଁ ମୁକ୍ତ (Legally Free for Adoption) ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି ଏବଂ ଅବଶିଷ୍ଟ ୨ ଜଣ ଶିଶୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ସେମାନଙ୍କର ବୈଧାନିକ ପ୍ରତୀକ୍ଷା ସମୟ (Waiting Period) ମଧ୍ୟରେ ଅଛନ୍ତି।ସି.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ.ସି ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଏବଂ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ତୃଣମୂଳ ସ୍ତରର ଜନପ୍ରତିନିଧି ଏବଂ ଆଇନ ଶୃଙ୍ଖଳା ରକ୍ଷାକାରୀ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକୁ ଶିଶୁ ଅଧିକାର ବିଷୟରେ ବ୍ୟାପକ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି। ଏଥିରେ ଜିଲ୍ଲା ପରିଷଦ ସଦସ୍ୟ, ସରପଞ୍ଚ, ପଞ୍ଚାୟତ ୱାର୍ଡ ସଦସ୍ୟ, ପାରା-ଲିଗାଲ ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀ (PLVs) ଏବଂ ସ୍ପେଶାଲ ଜୁଭେନାଇଲ ପୋଲିସ ୟୁନିଟ୍ (SJPU) ର କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦିଆଯାଇଛି।ନ୍ୟାୟ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଲୋକମାନଙ୍କ ନିକଟତର କରିବା ପାଇଁ, ସମିତି ଦ୍ୱାରା ବ୍ଲକ ସ୍ତରୀୟ କ୍ୟାମ୍ପ କୋର୍ଟ (Camp Courts) ଆୟୋଜନ କରାଯାଇଥିଲା। ବିଶେଷ କରି ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନ ସହିତ ମିଳିତ ଭାବେ, ଦାଦନ ଶ୍ରମିକ ଓ ସେମାନଙ୍କ ପିଲାମାନଙ୍କର ଅଧିକାରର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ବିସ୍ତାରିତ ଅଭିଯୋଗ ଶିବିରରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କ୍ୟାମ୍ପ କୋର୍ଟ ପରିଚାଳନା କରାଯାଇଥିଲା।ନୂଆପଡ଼ା ସମନ୍ୱୟ ମଡେଲ: ଜିଲ୍ଲା ନେତୃତ୍ୱର ପ୍ରେରଣାଏହି କାର୍ଯ୍ୟକାଳର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରାଶାସନିକ ସଫଳତା ହେଉଛି ମାସିକ ସମୀକ୍ଷା-ତଥା-ସମନ୍ୱୟ ବୈଠକ (Monthly Review-cum-Convergence Framework) ର ସଫଳ ରୂପାୟନ, ଯାହାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶ୍ରେୟ ନୂଆପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାପାଳ ଓ ଜିଲ୍ଲା ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ ଶ୍ରୀ ମଧୁସୂଦନ ଦାସଙ୍କୁ ଯାଏ। ଜିଲ୍ଲାପାଳଙ୍କ ଦୂରଦୃଷ୍ଟିସମ୍ପନ୍ନ ନେତୃତ୍ୱ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ପ୍ରାଶାସନିକ ପ୍ରେରଣା ଯୋଗୁଁ ଜିଲ୍ଲା ଶିଶୁ ସୁରକ୍ଷା ୟୁନିଟ୍ (DCPU) ସକ୍ରିୟ ହେବା ସହ ଶିଶୁ କଲ୍ୟାଣ ସହ ଜଡ଼ିତ ସମସ୍ତ ସରକାରୀ ବିଭାଗ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଅଭୂତପୂର୍ବ ସମନ୍ୱୟ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇପାରିଛି।ତାଙ୍କର ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ପ୍ରାଶାସନିକ ତତ୍ତ୍ୱାବଧାନରେ ଏକ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ମାସିକ ସମୀକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଗଠନ କରାଯାଇଛି, ଯେଉଁଥିରେ ସି.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ.ସି (CWC), ଜେ.ଜେ.ବି (JJB), ଜିଲ୍ଲା ସାମାଜିକ ମଙ୍ଗଳ ଅଧିକାରୀ (DSWO), ଜିଲ୍ଲା ମଙ୍ଗଳ ଅଧିକାରୀ (DWO), ଜିଲ୍ଲା ଶ୍ରମ ଅଧିକାରୀ (DLO), ଜିଲ୍ଲା ଶିକ୍ଷା ଅଧିକାରୀ (DEO), ଏସ.ଜେ.ପି.ୟୁ (SJPU) ଏବଂ ମୁଖ୍ୟ ଜିଲ୍ଲା ଚିକିତ୍ସାଧିକାରୀ (CDMO) ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି। ବୈଠକର ବିବରଣୀ (Proceedings) ତୁରନ୍ତ ପ୍ରସାରଣ କରିବା, ପରବର୍ତ୍ତୀ ବୈଠକରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ ବିବରଣୀ (Action-Taken Report) ର କଡ଼ା ଅନୁଧ୍ୟାନ କରିବା ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ମାସ ପାଇଁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଯୋଜନା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଦ୍ୱାରା, ଜିଲ୍ଲାପାଳ ସମଗ୍ର ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରାଶାସନିକ ଶିଶୁ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଟ୍ରାକିଂର ଏକ ଅନନ୍ୟ ବ୍ଲୁପ୍ରିଣ୍ଟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛନ୍ତି।
